Bilmek istediğin her şeye ulaş

Dayanıklılık (fizikteki) mühendisliklerde nasıl kullanılır?

biraz ayrıntılı cevaplarsanız çok memnun olurumDüzenle
İnşaat mühendisliğinde hesap için öncelikle yapının sanal bir modeli oluşturulur ve modelin üstüne canlı yük, rüzgar, kar, deprem, rötre, sünme gibi yükler koda bağlı olarak dinamik ya da statik olarak yüklenir. Yapı analiz edilir, elemanlara gelen moment, normal yük, kesme kuvvetleri, kimi elemanlar için gerilmeler analiz sonucunda her yük için ayrı ayrı çıkar. Bu çıkanlar beraber etki eden yükler dikkate alınarak kombine edilir yani sonuçlar süperpoze edilir. Bu aşamadan önce tabii ki çıkan sonuçlar eğer mertebeler tecrübeyle sabit değilse bir de kabaca el hesabıyla kontrol edilir. Kuvvetlerin haricinde bir de yapının kritik noktalarının deplasmanlarına bakarız ki dayanım burada ilk olarak işin içine girer. Yapının toplam statiği incelenir, burulmalara bakılır ve projelendirilen bir binaysa yönetmeliğe göre deplasmanlar kontrol edilerek gereken yerlerde kolon boyutları ve perdeler değiştirilerek yapının genel dayanımı kodun izin verdiği en fazla deplasmanı verecek değerlerin üstüne çıkartılır. Ardından binanın kritik elemanları teker teker incelenir. Bu elemanlar genellikle en yüksek moment ve kesme kuvvetlerine maruz kalan elemanlardır. Gereken yerlerde ya da çok tasarruf edilmeyecekse yapının tümünde taşıyıcı eleman kesit boyutları izin verilen deplasmanlara göre düzenlenir. Yapının genel dayanımı tekrar kontrol edilir. Ardından kolon, perde, kiriş, döşeme gibi taşıyıcı elemanların çelik donatıları (inşaat demiri) üstlerine gelen kuvvetlere göre hesaplanır ve elemanlar gelen kuvvetlere karşı gereken dayanıklılığa getirilir. Normal kuvvetleri genellikle zaten beton çok güzel taşır ama kesme kuvvetleri için etriyeler, momentler için ise elemanın boyuna donatılar hesaplanır. Halen bazı elemanlarda donatıyla çözemeyeceğiniz yüksek kuvvetler oluşmuş olabilir, bu sefer dayanıklılığı arttırmak için eleman kesit alanlarını gereken yönlerde arttırırsınız. Tüm binanın deplasmanlarını tekrar kontrol edersiniz ve o elemanların donatılarını da tekrar hesaplarsınız. Bir de şans eseri malzemeden çalmayacak müteahhit bulursanız depreme bile dayanıklı bir binanız olur. Çok merak etmeyin koda göre biraz fazla hesaplarız zaten ama yine de hısızın insafının tamamını hesabımıza katamayız... .
  • Paylaş
Bir malzemenin dayanımı uygulanan yüke karşı gösterdiği dirençtir. Malzemeler genelde uygulanan yükle doğru orantılı şekil değiştirirler (deforme olurlar) . Ancak bu doğrusal bölgede yük kaldırılınca malzeme şekli ilk haline döner (elastik deformasyon) bu yük belli bir düzeyi aştığında ise oluşan şekil değişimi doğrusallıktan uzaklaşmaya başlar ve yük kaldırıldığında cisim artık ilk şekline geri dönmez (plastik deformasyon) . Artan kuvvetle birlikte bir noktada da malzeme kopar/kırılır. Elastik-plastik deformasyon geçişi ve kopma/kırılma kuvvetleri malzemenin fiziksel (kalınlık) ve kimyasal özelliklerine bağlıdır. Şimdi sorunun cevabı şu: mühendislikler genelde yeniden kullanılabilen ürünleri geliştirmeyi hedeflediklerinden idealde sadece elastik deformasyona izin verileek şekilde malzeme tipi ve kalınlığı belirlemeyi hedeflerler. Buna yapısal tasarım da diyebiliriz.
  • Paylaş
Dayanıklılık: maddelerin üzerindeki yükü-kuvveti deforme olmadan taşıyabilme özelliğidir.
  • Paylaş
Malzemenin esnekliği ile kendisine uygulanan kuvvet sonrası eski haline dönebilmesidir. Bu hesaplamalar daha çok malzeme türüne ve üretim teknolojisine göre değişir. Mesela boeng firmasının ürettiği uçak kanatlarındaki esneme ve kırılma hesaplamaları ile ilgili yapılan araştırmaları youtube den izleyebilirsin. Ayrıca plastik kompozit ahşap çelik aliminyum... Vb malzemelerde de bu hesaplamalar hayat ile ölüm arasındaki cizginin kalınlaşmasını veya incelmesini sağlar. . .
  • Paylaş
Sonraki Soru
HESAP OLUŞTUR

İstatistikler

259 Görüntülenme7 Takipçi4 Yanıt