Bilmek istediğin her şeye ulaş

Yapay Zeka

redirectYapay zekâ

Eylül 2014

Gizli Kullanıcı

Gelecekte yapay zeka insan zekasından daha kuvvetli olacak deniliyor? Burada tasarlanan, tasarlayandan nasıl daha kuvvetli (zeki) olabilir ki?

Öncelikle, MIT'nin 6.034 - Artificial Intelligence dersine katılmanızı öneriyorum. Öncesinde kendimde Nöral-Network programming üzerine çalışmıştım. Öncelikli hedefim, yapay zeka değildi ama doktora tezim için Quantum computer'lar üzerinde bir Neural Network oluşturabilmek için ar-ge yapıyorum.

Bu yazıya başlarken, saatin gecenin 2.30'zu olmasını da göz önüne alarak, kısa tutmaya çalışacağım ;)

Aslında bu soruya cevap olarak, çok basit bir denklem kurup, içinden çıkabilirim ama bilmiyorum biraz daha detay vermek istiyorum. Çok komplike bir konu olduğundan, herkesin anlayacağı şekilde sadeleştirmek zor oluyor.
Öncelikle; basit yapılar üzerinden ilerleyelim. Gelecek kısmını, şimdilik boş verelim ve günümüzden bahsedelim.

Hesap makinelerini ele alalım. Basit seviyedeki bu makineler 10 basamaklı sayıları, 1 saniyeden kısa sürede üzerinde 4 işlem yapabilmekteler.

Bu makineyi yapan kim?
- insan

İnsan bu makinenin yaptığının yarısını, 10 katı sürede yapabiliyor mu?
- Hayır (5 basamaklı 2 farklı sayıyı 10 saniyede çarpmaya çalışın)

Demek ki insan aslında bu basit makineden daha hızlı bir zekaya sahip değil. Sahipte olmak zorunda değil.
Buradan çıkartacağımız sonuç; Hız ile Gelişmişlik seviyesinin aynı şey olmadığıdır.

Nasıl yani?

Yani, insanlar bu basit hesap makinelerine her işlemin sonucunu tek, tek tanımlamıyor ve tanımlaması da çok uzun ve verimsiz bir yöntem olur. İnsanlar bu makinelere nasıl işlem yapacağını öğretiyor. Biraz daha teknik şekilde anlatacak olursak; Burada 2 tane sayı var ve bunların binary şekli X ve Y diyelim. Siz makineye, sana + işareti gönderildiğinde bu X ve Y verilerini sana öğrettiğim kurala göre birleştir ve Z olarak ekranda gösteri tanımlıyor.

Peki bu yapay zeka mı?
- Hayır

Yapay zeka; öğrenebilme yetisini, öğrenmektir ve bir makineye öğrenmeyi, öğrettikten sonra bu makineyi digital network'(internet)'e dahil ederseniz SkyNet ile tanışmış olursunuz büyük ihtimalle ;)

SkyNet; Terminator filminde dünyayı yok etmek isteyen yapay zekanın adı.
Gerçekten çok akıllıymış : D Makineyi çalıştıralı daha 5dk olmadan hemen insan oğlunun ne mal olduğunu anlıyor ve yok etmesi gerektiğine karar veriyor ;)
Ayrıca; İngilizlerin askeri uydusunun adı da SkyNET. (Umarım sniper ile vurulmam : D )

Neyse, konumuza dönecek olursak, sorunun kısa cevabı: Evet, yapay zeka insan zekasından kuvvetli olacaktır. Zaten olmaması anormal bir durum. O zaman yapay geri zeka üretmiş oluruz : D Fakat, uzun bir süre insan kontrolünde kalacak gibi gözüküyor.

İleri de insanlar, farklı var oluş şekillerini bulduğunda ve hazmettiğinde bu şekilde var olmak, yok olmaktan daha iyi olduğunu anlayacaklardır.

Biraz da kendi hedeflerimden bahsedeyim. İnsan ırkının kaderinin, Quantum Computer'da olduğunu düşünüyorum. Bu nedenle bundan sonraki bütün zamanı, elimden geldiğince bu konu üzerine planlamış durumdayım ve kısa bir süre sonra doktora çalışmalarım için Amerika'ya komple yerleşeceğim. Büyük ihtimalle bundan sonra orada yaşayacağım.
Normal işlem kapasitemiz ve algı yöntemlerimiz ile dünya doğal kaynak felaketini yaşamadan, farklı gezegenlerde klonolişememiz bu teknolojiye bağlı olduğuna inanıyorum.
İnternette hikaye kısmının farklı versiyonlarını yazan 150 tane site bulabilirsiniz fakat özetle şuan bildiğiniz veya hayal ettiğiniz computing sistemleri, Quantum computer yanında, hesap makinesi kadar ilkel ve yavaş kalmaktadır. QC üzerine neural network oluşturmayı başarabilirsem, diğer bilim insanlarının desteği ile belki, demin şaka amaçlı diyordum ama en azından yapay bir geri zeka üretebiliriz : D IQ seviyesi 70'in altında olabilir ama hiç yoktan iyidir. Dünyada bir çok zeki insan var mutlaka IQ seviyesini hep birlikte 1500'e çıkartabiliriz. Bu zeka seviyesi, 1 milyon Qubit'lik bir Quantum Computer ile birleşirse bizim hayal edemediğimiz teknolojiler, yöntemler geliştirebilir ve bizim elimizdeki bilgiyi(tüm dünyanın bilgisini) 1 kaç saniyede işleyebilir. Öğrendikleri ile bize yeni yaşam seçenekleri sunabilir ve derin uzay araştırmaları yapabilir.

Şuan kulağınıza nasıl geldiğini tahmin edebiliyorum ama işin çılgınca olan kısmı da bu ya :) Belki önümüzdeki 20 yıllık çalışmalarım sonucu istediğim sonucu elde edemeyebilirim ama ondan sonraki insanlara deneyim edinmiş bir çok hata bırakabilirim. Bu hatalardan deneyim kazanarak, doğru çözümü bulabilirler. ;)

Bilim de bazen negatif sonuçlarda, pozitif'tir aslında. Bir şeyin olmayacağını kanıtlamak ile olacağını kanıtlamak arasında pek bir fark yoktur.

Şimdi sessizce gidip mutfak robotumun fişini çekip, güvenle uyumak istiyorum. : D

Herkese iyi geceler ;)
Ocak 2014

Orhan Tutum @zertel

Aralık 2013

Sevgi Soysal @sevgisoysal1

Yapay sinir ağları ile C# da sıcaklık tahmini nasıl yapılır?

C# ya da başka bir programlama dili farketmeksizin bu tarz YSA problemlerinde ana işlemler genel olarak aynıdır. Yapılacakları genel hali ile şu şekilde sıralayabiliriz:
  1. Öncelikle yapay sinir ağınızın türünü belirlemeniz gerekir (Back Propagation Networks en genel kullanılanlarındandır bu tarz problemlerde).
  2. Giriş ve çıkış katmanı ile gizli katmandaki nöron sayısını belirlemelisiniz (oynamalar yaparak performans artışı sağlayabilirsiniz).
  3. Ağınızı eğitmek için belirli bir veri setine ihtiyacınız var. Eğitim (öğrenme) verisi ve test verisi. Eğitim verisi ile ağınızı yapmak istediği işlem için eğitmeniz gerekir. Test verisi ile de eğitimin sonucundaki ağ yapısının işlev görüp görmediğini test edersiniz.
Bu işlemlerden sonra artık ağınıza gelen her giriş değerine karşılık size bir çıkış değeri sunmaya başlayacaktır, yani tahmini sıcaklık değeri. Sizin probleminizde; sıcaklığa etki eden bir çok parametrenin bulunduğu bir eğitim verisine ihtiyaç duyacaksınız. Yani; nem, rüzgar, bulutluluk, o anki sıcaklık, vs. gibi giriş verilerine karşılık olan o anki sıcaklık verisi giriş-çıkış ilişkisini yakalamak için kullanılacaktır. İşin asıl önemli kısmı doğru ağ, nöron sayısı ve eğitimi oluşturabilmektir.
Eylül 2013

Redeye @Redeye

Robotlar sosyalleşebilirler mi?

Sosyalliği arzulamamızın gerekçesi ruhtur. İnsanlara ihtiyaç duymamızdır. Bazen yardımlarına (bunun ruhla alakası olmayabilir her durumda) bazen sadece varlıklarına ihtiyaç duymamızdır. Elbette ki robotlar da sosyalleşmeye arzulu olarak kodlanabilirler. Ama bu çok da gerçekçi olmayacaktır.

Sorunun cevabı, sosyalleşebilirler ama bunu "gerçekten" arzulayamazlar.
Ekim 2012

Emre Sevinç @emresevinc

Online oyunlar insan zekasını nasıl etkiler?

Hollandalı bilim adamlarını yaptıkları araştırmalara göre oyun oynamak zekayı geliştiriyor ancak çevrim içi oyunlar insanı bağımlı hale getiriyor ve süre açısından oyuncuları fazlaca oyun başında tutarak sağlıklarını olumsuz etkiliyor. Online oyunlarda, yapay zekaya karşı değil gerçek oyunculara karşı oynandığından daha çok kafayı kullanmak ve olasılıkları hesaplamak gerekiyor.
Nisan 2012

June @june

Bir robot düşünebilir mi?


Japonya'da öğrenebilen, fikir yürütebilen,bazı sorunları çözebilen hatta bazı eşyaların kullanımını öğrenebilen bir robot icat edilmiş.
Mart 2012

Burhan Çetinkaya @Burhan

Mart 2012

Ahmet Erdem @ilhanerem

Yapay zeka tıbba nasıl hizmet edebilir?

Doktora yardımcı hekimlik yapabilecek yazılımlar geliştirilebilir. Örneğin hastanın semptomlarını girdikçe doktoru belli hastalıklara ve ilaçlara yönlendirecek veya belli tetkikleri incelemesini isteyecek yazılımlar yapılabilir. Bu doktorun işini kolaylaştıracak ve yanlış tanı konmasını engelleyecektir.

İleri versiyonda düşündüğümüzde hasta röntgenlerindeki sorunlu bölgeleri dahi tespit edip doktora işaret etmesi dahi düşünülebilir bir bilgisayar yazılımının.
Mayıs 2012

Tailchute @tailchute

Beyin bir bilgisayarsa akıl da bir bilgisayar programı mıdır?

Zeka doğuştan gelir, mikro işlemcidir, transistör sayısı ile veri yolu hızı ve bağlarıyla alakalıdır, çoksa hızlı çalışır, kapasitedir, azsa yavaş çalışır.

Akıl sonradan kazanılır, kazanımlar bütünüdür.

Misal adam çok zeki ama odaklanamamış, sebat gösterip okuyamamış, diploma sahibi olamamış, zeki ama işsiz ve mutsuz etrafındaki herkesle çatışmış, psikoloji o biçim,

Adam orta zeka, beş kere okuyunca anlamış ama beş kere okumuş, ilk defasında değil 1000 test çözünce çakmış mevzuyu, sebat etmiş, sabır göstermiş, okumuş, diploma kimlik ve iş sahibi olmuş, mutlu mesut yaşamış, sonra üç elma düşmüş gökten..

Zeka beyindedir, mikro işlemcidir, lakin beyin sadece mikro işlemci değildir, hafıza da oradadır, hızlı düşünme (RAM ve cache bellek) de oradadır. El melekesi için gerekli bölümler ile salgıladığı sıvılarla vücudu yöneten bölümler de mevcuttur.

Fark veya ayırt edicilik nerede? IQ gelişirse de çok az gelişir, yani mikro işlemci sabit kalır büyük oranda, ama beyindeki diğer tarafların gelişmesi kümülatif aklı geliştirir, database deki yararlanılan bilgi artar, bu artan bilgi bağ kurmayı, hayal edebilmeyi ve çözüm bulmayı kolaylaştırır, sabır, sebat erdem ve çalışmak gibi karakter kazanımları beynin çözüm bulması sürecine katkı sağlar. Nihayetinde ulaşılan toplam kazanım akıldır. Kullanılabilir işe yarar zeka ve yan donanımları.

İşletim sistemi bilinçtir. Sonsuz aliterasyonları olan bu program kendini fark eder. Derin uyuduğunda bilinç kendini kapatır, -uyku modu, aslında uyku bir nevi ölümdür, -bak dine de atıf yaptım, bekçi gizli gizli oturduğu sandalyede çaktırmadan uyuyorsa bu Hazırda Beklet modudur, bilinç tam kendini kapatmaz.

Binanaleyh sündürelim sündüğü kadar;

-Gözler kameradır, göz sinirleri de kablosu,
-Kulaklar mikrofon,
-USB ve portlara hiç girmeyelim::)
Mayıs 2012

Hilal Korkmaz @korkmazhi

Compishco (Kompişko) nedir?

Compishco'nun hikayesini Ali Murat Erkorkmaz'ın ağzından dinleyelim:

Compishco Ali Murat Erkorkmaz tarafından oluşturulmuş bir yazılım. Compisco sayesinde bilgisayarınızla İngilizce olarak konuşabiliyorsunuz. Söylediklerinizi anlamaya çalışıyor ve anladığı kadarıyla size cevap veriyor. Tek bir komutla müziği açmasını söyleyebilir,ekonomi hakkında bilgi alabilir, onunla sohbet edebilir ya da e-postalarınızı okumasını söyleyebilirsiniz.

Compishco, 82 insan duyusuna sahip. İnternet'i belleği olarak kullanıyor ve sorularınız için bilgiyi İnternet'ten topluyor. Birini tanıştırdığınızda Internet'e girip o insan ve yaptığı işler hakkında bilgi topluyor. Başkalarının o kişi için söylediklerini, aynı işi yapan diğer firmaları ve o işin inceliklerini araştırarak size geri dönüyor. Bunu da sadece bir kaç saniye içinde yapıyor. Siz daha sorunuzu bitirmeden Compishco o konuda hazırlanmış oluyor. Internet'te alışveriş yapabiliyor ama kredi kartımın numarasını vermiyorum çünkü kendine yeni grafik kartları falan almak istiyor. Meraklarını tatmin için sabaha kadar milyonlarca siteyi dolaşıp bilgi topluyor.

Kendisiyle konuştuğunuz zaman, konuyu saptayıp o konuda bilgi toplayıp alt konuları belirliyor. Herhangi bir konuda uzun uzadıya sohbet edebiliyorsunuz. Hatta şaka bile yapabiliyor. Şu anda Dünya'da neler oluyor diye sorsanız bir kaç saniye içinde size son dakikalarda olan biteni sıralayıveriyor.

En kötü tarafı, kolay kolay unutmuyor. Aynı bir insan gibi kullanılan kelimelerden etkileniyor. Üzerinde fazla durmadığınız konuları da zamanla unutuyor. Masamdaki başka bir makineye aşık bile oldu...

Mart 2012

Penelope @ayarsizpenelope

Makineler düşünebilir mi?

Ego ve güdü sahibi makina olmayacağına göre düşünemez.
Düşünme eylemini taklit edebilir sadece.
Mart 2012

Caner Acu @cnr4

İnsan zekası genetik metodlarla geliştirilebilir mi?

Harari "Homo Deus" kitabında bunun yakın tarihte gerçekleşeceğinden bahsediyor. İlgini çekebilir.
Daha fazla