AİBU Sosyal Aktivite Merkezi

Ağustos 2014 | Rasih Uğur Uyanık, Mimar
Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Aktivite Merkezi IX. Ulusal Mimarlık Sergisi ve Ödülleri 2004 'de Proje Dalı Başarı ödülü kazanmıştı. İlgili yarışmanın proje ile ilgili raporundan notlar şöle; İçinde bulunduğu yerleşim ve dış mekan kurgusu ile oluşturduğu bütünlük; yapı programının ele alınışında vurgulanan kentsellik anlayışı; güçlendirilerek öne çıkarılan kültürel altyapı kavramı; ülkemiz mimarlığında genellikle eksikliği gözlenen özgün mimarlık dili ve ' kendin gibi olma ' arayışını, devşirilmiş kalıplarla başarı olasılıklarına üstün tutarak, riskle yüzleşmeyi de cesaretle göğüsleyişi nedeniyle Erdal Sorgucu'nun Abant İzzet Baysal Üniversitesi Sosyal Aktivite Merkezi projesi Proje Dalı Başarı Ödülüne layık görülmüştür.
Binanın mimarın açıklamaları ise;
İzzet Baysal üniversitesi öğrencilerinin yalnızca ders dışındaki zamanlarını geçirebilecekleri ve tüm maddi gereksinmelerini karşılayabilecekleri bir yer olarak değil; aynı zamanda üniversite hayatı boyunca kişisel ve sosyal hayatlarını da etkileyen, dönüştüren, değiştirip geliştirebilecek bir yer olacağı hedefleriyle tasarım sürecine başlanılmıştır. 2006'nın başlarında (güney cephesindeki rampa dışında) inşaatının tamamlanmasıyla birlikte bu sürecin sonuna gelinmiştir. Öğrencilerin bir arada olabilme ve karşılaşma olasılıklarını artıracak alanların tasarımı en önemli mimari kriter olarak belirlenmiştir. Seçilen arazinin konumu ve topografyası da birlikte değerlendirildiğinde; iki kotu (üst giriş ve alt manzara terasını) birbirine bağlayan, amfileşen basamaklar tasarımın özü olarak ortaya çıkmaktadır. Heykelsi topografyası ile de dikkat çeken bu alanda, programlı veya programsız her türlü aktivite ve etkinlik yer alabilmektedir. Burada öğrenci bir konser veya gösteriyi izleyebilir, çay/kahvesini yudumlarken söyleşilere katılabilir ya da yemeğini manzaraya karşı yiyebilir. Bu ‘aralığın' (amfi-meydan) her iki yanındaki servis birimleri ise öğrencinin her türlü ihtiyacını karşılayabilecek programları barındırmaktadır: banka, yeme ve içme, öğrenci dernekleri, terzi, kuaför, kitap satış, kırtasiye, market vs. Tamamen tuğla kaplama olarak tasarlanan yapı, giriş ve manzara cephesinde cam ile tamamen açılırken, diğer cephelerde sadece lokanta bölümünde gerektiği kadar dışa açılarak yapının masif etkisini güçlendirmektedir. Zemin ise sokak-meydan duygusunu desteklemek amacıyla andezit kaplanmıştır. Sosyal Aktivite Merkezi tasarımı ile birlikte gündeme gelen kampus yerleşimi için yapmış olduğumuz revizyon plan ve fiziki gelişim plan ve stratejilerinin oluşturulması çalışmaları sonucunda, kampuse ulaşımı sağlayan ve yapıları güney ve kuzeyde olacak şekilde ikiye bölen mevcut oto yol, bir yaya 'allesi'ne dönüştürülmüştür. (Tasarlanan çevre oto yolu tamamlanarak hizmete girmiş, yaya 'alle'si de projedeki detaylar uyarınca olmasa da tamamlanmış durumdadır.) Söz konusu ‘Alle'nin güney batı ucunda yer alan bu yapı, alleyle birlikte manzaraya doğru yönelmekte, sonsuzluğu işaret etmektedir.

857

857

857

857

857

857

857

857

857

857

857

857

857

857

Binayı gezerken tasarım ögelerinden en çok dikkatimi çeken tahmin edeceğiniz gibi ortadaki amfi-avlu. Özellikle arsanın eğim problemi bu çözüm sayesinde avantaja dönüşmüş. Binanın üst ve alt girişleri arasındaki yükseklik farkı iç mekanda da devam ettirilerek basamakların, amfinin, oturma birimlerinin kompozisyonun da kullanılabilmiş. Fonksiyonel olarak gizlenmesi gereken ıslak hacimler de bu amfinin altında çözülerek hem kolay ulaşılabilir olmuş, hem de atıl hacim değerlendirilebilmiş.

857

857

Yaptığım geziden edindiğim en olumsuz taraf ise; ilk planlamada düşünülen aktivite odaklı anlayışından uzaklaşmış olması. Birkaç saat deneyimlemiş olsam da tahmin ediyorum ki tüm mahallerin ticari fonksiyona ayrılmış olması, işletmenin aktiviteden ne anladığını da açıkca ortaya koyuyor ne yazık ki. Bu durumun ortaya çıkmasındaki tek sebebin işletme olmadığını da düşünüyorum, universite öğrencilerinin de binayı ve hatta kendi binalarını sahiplenmediklerini sölemek mümkün. Görece olarak şehirden uzak bir kampüste elbette belirli ticari faaliyetlerin karşılanıyor olması bir gereklilik olacaktır, buna katılmamak elde değil ama tıpkı büyükşehirlerimizde olduğu gibi şehirdeki insanın boş vakitlerini geçirmek için sadece avm leri tercih ediyor olmalarının bir yansıması da bu binada tezahür etmiş. Üniversitenin müzik kulübünün prova seslerinin dinlenebildiği, gezi kulübünün standlarının olduğu, tiyatro kulübünün provalarının seyredebildiği, mesala akşam vakti sinema kulübünün film gösteriminin yapıldığı, daha çok kitap okunan, daha çok boykota sahne olan, tüketmenin dışında da aktivitelerin olduğunun farkında olan üniversite öğrencileriyle dolu bir merkez olması ümidini gene kendimde saklı tutuyorum.