Farklı Gök Cisimlerindeki Ağırlığınız ve Kütleçekimi

Haziran 2014 | Şaman, İnşaat Mühendisi
990

Çok küçük yaşlarımızdan beri "kütle" ile "ağırlık" sözcüklerini eş anlamlı olarak kullanırız. Sonra bir anda okulda bunların farklı olduğu öğretilir. Kütle, cisimlerin barındırdıkları atom miktarına bağlı olarak belirlenen bir özelliktir. Eğer ki vücuda kütle girişi (beslenme gibi) veya vücuttan kütle çıkışı (boşaltım yapmak gibi) olmadıkça, nerede olursanız olun değişmez. Dünya'da 80 kilogram olan biri, Ay'da da 80 kilogramdır, bir karadeliğin yakınlarında da... Tabii İzafiyet Teorisi dahilinde enerji giriş çıkışını da hesaba katmak gerekir (çünkü enerji ile kütle "aynı" şeydir) ; ancak bunu şimdilik göz ardı edelim.

Ağırlık ise, örneğin bir bireyin bulunduğu gök cisminin uyguladığı kütleçekim kuvvetine bağlı olarak değişir. 80 kilogram bir birey Dünya'da yaklaşık 784.5 Newton (N) ağırlığa sahiptir (evet, ağırlığın birimi gram değil, Newton'dur) . Bunu, bireyin kütle ile Dünya'nın kütleçekim ivmesini (ortalama 9.80665 m/s2) çarparak buluruz. Aynı 80 kilogramlık birey, Ay'da yine 80 kilogram olmasına rağmen, 129.9 Newton ağırlıkta olacaktır. Yaklaşık 6'da 1'i... Bunun nedeni, Ay'ın kütleçekiminin (1.6249 m/s2) Dünya'ya göre kabaca 6 kat daha zayıf olmasıdır (Dünya'nın kütleçekiminin yaklaşık %16.6'sıdır) . Dolayısıyla aynı kütledeki iki insan, farklı gök cisimlerinde farklı ağırlıklarda olacaktır.

Ancak bu kadar karmaşık hesaplarla uğraşmamak için çoğu zaman bilim müzeleri veya popüler bilim kaynakları, eğer ki bir diğer gök cisminde olsaydınız, Dünya'daki ne kadar kütleye eşit bir ağırlığa sahip olurdunuz, bunu verirler. Bunu kütle cinsinden verirler. Bu fotoğrafta da böyle bir örnek görülmektedir. Aslında gerçekte kütleniz bir başka gök cismine geçtiniz diye değişmez. Ancak Dünya'daki kütle karşılığı verilerek anlama kolaylığı hedeflenir. Örneğin Dünya'daki 100 kilogramlık bir insan, Ay'a gidecek olsa, sanki 16.6 kilogrammış gibi hisseder. Halbuki kütlesi değişmemiştir; sadece gök cisminin kütleçekim kuvveti değişmiştir.

Buradan kendi kilonuzun diğer gök cisimlerindeki karşılıklarını bulabilirsiniz. :
exploratorium.edu/ronh/weight