Bilmek istediğin her şeye ulaş

Serkan Berkem, 

Ziraat Mühendisi

Ziraat Mühendisi Serkan Berkem inploid.com'da 0 soru sordu, 0 soru yanıtladı ve 1 takipçisi var.

Ekim 2014

Serkan Berkem  yeni bir  gönderide  bulundu.

tukenmislik sendromu


Tükenmişlik nasıl yaşanır, nasıl farkına varılır?


Tükenmiş bir kişi bunu ya duygusal çöküş ya duyarsızlaşma ya da azalmış başarma motivasyonu şeklinde yaşar. Bunların her biri kişinin rutin hayatını, işlevselliğini ve tepkilerini ciddi oranda etkiler. İşi, ailevi sorumlulukları, bireysel sorumlulukları, yardıma muhtaç yakınının bakımı gibi o sırada sürdürmeye çalıştığı uğraşı ile ilgili istek, güç, gayret, olumlu duygu ve davranışlarını gittikçe azaltarak, kişinin yetersiz kalmasına neden olur.
Bu motivasyon, ilgi ve istek kaybı ile birlikte kişide genel bir enerji kaygı, kendisi ile ilgili olumsuz duygu ve düşünceler, yetersizlik ve başarısızlık hissi gelişir. Bunlara ek olarak, başkalarına karşı da ilgi kaybı, negatif duygu ve davranışlar ortaya çıkar. İşte bütün bunlar kişiyi çevreden uzaklaşmaya, kişilerarası ilişkilerde çatışmaya veya kendi içine kapanmaya zorlar.
Tükenmişliğin getirdiği bu genel enerji kaybı, kişide fiziksel olarak kronik yorgunluk ve bir takım bedensel yakınmalarla kendini gösterir. Hem duygusal hem de fiziksel kayıplar kişide çaresizlik, ümitsizlik, özgüven eksikliği oluşturarak duygusal ve zihinsel tükenmeye neden olur. Dolayısıyla kişi sorumlu olduğu görevleri sürdüremez hale gelir, insan ilişkileri tamamen bozulabilir.

Tükenmişlik birbiri içine geçmiş 4 evreden oluşan bir süreçtir:
Birinci evresi idealistlik evresi olarak tanımlanır. Bu evrede kişi yüklendiğini, zorlandığını fark ettikçe kendi gücünü daha fazla zorlayarak bu durumdan çıkma çabasına girer. Bu sırada yüksek bir umut ve enerji ile doludur ve bu nedenle kendi gerçeğine, kapasitesine ve şartlarına uymayan boyutlarda beklentiler içine girer. Bu evrede kişi için mesleğini ya da o sıradaki sürdürdüğü uğraşısı her neyse, onu her şeyin önünde tutarak uykusuzluğa, gergin çalışma ortamlarına katlanır. Kendine ayırması gereken zaman ve enerjiden çalarak gücünü tamamen bu amaç için harcar. Bunu sağlarken de aşırı bir uyum çabasına girdiğinden ve kendi enerjisini aşırı tükettiğinden habersizdir.
Ancak bu süreç giderek yorucu olmaya başlar. İkinci evrede kişi zamanla isteğinin ve umudunun azaldığını hissetmeye başlar. Verdiği çabanın beklentileri karşılamadığını, karşılaştığı güçlüklerden, daha önce umursamadığı ya da yok saydığı bazı noktalardan giderek rahatsız olmaya başladığını görerek duygusal olarak çöküş içine girdiğini farkeder.
Bu fark edişler kişide aşırı engellenmişlik duygusu oluşturur. Engellenme adı alan bu 3. Evrede kişi karşılaştığı tüm olumsuzlukları değiştirmenin zorluğu karşısında kendisini engellenmiş ve çaresiz hisseder. Bu durumda kişi uyum sağlamaya odaklı olarak tüm savunma mekanizmalarını harekete geçirse de yetersiz kalır. Ortaya uyum bozucu savunmalar çıkar ve kişinin sorunla başa çıkma gücünü daha da bozarak tükenmişliği daha da belirgin hale getirir. Bu dönem gittikçe kişinin kaçınma davranışı geliştirmesine ve kendini geri çekmesine, kişilik özelliklerine bağlı olarak değişik davranışsal tepkiler göstermesine neden olur. Ani öfkelenmeler, karşı çıkmalar, umursamama, ya da aşırı tepki gösterme, şüphecilik gibi güven sorunları ile uyku - iştah bozuklukları ve diğer fiziksel hastalık belirtileri, özellikle de kaygı endişe halinin oluşturduğu solunum ve mide-barsak sistemine ait belirtiler gözlenebilir.
Tüm çabaların boşa çıkması ise zamanla kişiyi bir tepkisizliğe götürür ki, işte bu 4. Ve son dönem olan APATİ evresidir. Bu evrede çevresel olaylara duygusal olarak tepki vermede azalma, donuklaşma ve duyarsızlaşma ortaya çıkar. Belirgin bir umutsuzluk hali ve daha önceden inanılan değerlere karşı derin bir inançsızlık hakim olur. Kişinin mesleki ve toplumsal iletişim performansı tamamen düşebilir. Bu dönemde rapor talebi, istifalar, bakım verdiği kişilere karşı ilgisizlik, görevini yerine getirememe sık görülür.

Kimler tükenmişlik sendromu açısından daha fazla risk altındadır?
Kronik hastalığı veya fiziksel engeli olanlar, kronik bir hastaya, zihinsel ya da fiziksel bir engelliye ya da yaşlı bakıma muhtaç birine bakım verenler, sağlık ve eğitim sektörleri gibi insan ile doğrudan ilgilenen mesleklerde çalışanlar, baskı, engellenme, kıtlık, şiddete maruz kalma ve benzeri zorlanma koşulları altında uzun süre yaşamak durumunda kalanlar ve bu sayılan durumlara daha fazla maruz kalmaları nedeni ile de özellikle kadınlar daha fazla risk altındadırlar.
Ancak benzeri durumları yaşayan herkes bu sendromu geçirebilir. Kişinin kişilik özellikleri, yaşı, cinsiyeti, aldığı eğitim, sorunlarla başa çıkma kapasitesi ve yöntemleri, medeni hali, sosyal desteği, işinden maddi-manevi doyum durumu, işin riskleri, zorlukları, tehlikeleri, tehdit unsuru olabilecek diğer etkileri ve işverenin yapısı, adaletsizliği, sunduğu kısıtlı imkanlar gibi özellikler, tükenmenin ortaya çıkışını kolaylaştırıcı etkenlerdir. Evlilik gibi sosyal desteğin varlığı, işinde deneyimin ve sorun çözme becerisinin artışı, çalıştığı işe olan ilgi ve sevgisi, iş ya da zorunlu olarak yaptığı eylem dışında kendisi için yaptığı faaliyetler ise tükenmeyi durdurabilecek ya da riski azaltabilecek özellikler olarak sıralanabilir.


Önlem alınmazsa nasıl sonuçlar doğurabilir?

Tükenmişlik sendromu uygun zamanda fark edilip önlenmediğinde çoğunlukla iş kaybı, maddi kayıplar, ailevi sorunlar ve diğer ilişki güçlükleri, dolayısıyla yalnız kalma gibi manevi kayıplar, alkol-sigara ve diğer madde kullanım bozuklukları, fizyolojik ve psikolojik belirtilerle giden somatoform bozukluklardan depresyona kadar giden çeşitli psikiyatrik hastalıklarla sonuçlanabilir.
Nasıl önlemler alınabilir?
Burda kişiye ve çalıştığı kuruma bağlı olarak iki yönden alınacak önlemlerden söz etmek gerekir. Kişinin özellikle 2. Evreden itibaren yüklenme durumunu fark etmeye başlamasıyla birlikte, kendine zaman ayırması, işini eve taşımaması, bir bakım veriyorsa yardımcı edinmesi, iş ya da sorumlu olduğu uğraşı dışındaki ilgi alanına giren keyif verici başka etkinliklere ve sevdiklerine de şans tanıması (sevdiği kişilerle sanatsal etkinlikler, sportif faaliyetler, geziler gibi), gerektiğinde yardım istemeyi bilmesi, zorlanmakta olduğunu ilgili mercilere doğrudan bildirmesi, aralıklı olarak molalar verebilmesi (yıllık izin gibi) ve başa çıkma yöntemleri geliştirme konusunda danışmanlık alması gerekebilir.

Kişilerin yüklenme düzeylerinin azaltılması için iş yerinde de olanak ve kaynakların artırılması, motive edici işlemlerin saptanıp yürütmeye sokulması, var olan sorunların düzeltilmesi, ileride olabilecek sorunların ön görülerek önlemlerinin alınması, işveren olarak belirli aralıklarla çalışanların sorunları ve gereksinimlerinin araştırılması, çözümlerinin ivedilikle bulunarak uygulanması, çalışanlara onlarla ilgili kararlara katılabilme hakkı tanınması, adaletli ve eşit şartlar uygulayan bir idarenin benimsenmesi gerekmektedir.
Tükenmiş hissettiğinizde ise, ilk adımınız mutlaka uzmana danışmak ve yardım almak olmalıdır. Sonrasında gelişmiş bir psikiyatrik rahatsızlık varsa, çekinmeden psikiyatriste başvurmalı ve geçikmeden o rahatsızlığın tedavisine başlanmalıdır.

Ekim 2014

Serkan Berkem  bu yazıyı beğendi:

Ekim 2014

Serkan Berkem bu yanıtı beğendi:

Zamanında size çok kötülük yapmış nefret ettiğiniz bir insan zor durumda gelip sizden yardım istese yardım eder misiniz?

Ederim. Ama iyi biri olmak iddiasıyla falan değil. Bence birine yardım etmek kişinin kendiyle ilgili olmalıdır karşısındakiyle değil.
Ekim 2014

Serkan Berkem bu yanıtı beğendi:

Zamanında size çok kötülük yapmış nefret ettiğiniz bir insan zor durumda gelip sizden yardım istese yardım eder misiniz?

Eğer erkekse kesinlikle etmem. Kadınsa ve çirkinse kesinlikle etmem. Kadınsa ve güzelse yapacağı fedakarlıklara bağlı.
Ekim 2014

Serkan Berkem bu yanıtı beğendi:

Zamanında size çok kötülük yapmış nefret ettiğiniz bir insan zor durumda gelip sizden yardım istese yardım eder misiniz?

Yardım edebilecek başka biri varsa onlara gitmesini söylerim, keyfi durumsa hiç gelmesin. Hayati bi meseleyse (benim kriterlerime göre, onun değil) ve yardım edecek kimse yoksa; ederim.
Ekim 2014

Serkan Berkemİş Hayatı konu başlığını takip etmeye başladı.

İş Hayatı

İş hayatınızda yaşadığınız sorunları, deneyimleri paylaşabileceğiniz bir konu başlığı.

Ekim 2014

Serkan BerkemSağlık konu başlığını takip etmeye başladı.

Sağlık

Sağlık hakkında merak ettikleriniz...

Ekim 2014

Serkan BerkemYabancı Dil konu başlığını takip etmeye başladı.

Yabancı Dil

Formatting of continuation data will be changing soon. To continue using the current formatting, use the 'rawcontinue' parameter. To begin u...

Ekim 2014

Serkan BerkemYurtdışında İş konu başlığını takip etmeye başladı.

Yurtdışında İş

Formatting of continuation data will be changing soon. To continue using the current formatting, use the 'rawcontinue' parameter. To begin u...

Ekim 2014

Serkan BerkemGirişimcilik konu başlığını takip etmeye başladı.

Girişimcilik

Formatting of continuation data will be changing soon. To continue using the current formatting, use the 'rawcontinue' parameter. To begin u...

Ekim 2014

Serkan BerkemPsikoloji konu başlığını takip etmeye başladı.

Psikoloji

Psikoloji insan ve hayvan davranışlarını ve bu davranışlarla ilintili psikolojik, sosyal ve biyolojik süreçleri inceleyen bir alandır.

Ekim 2014

Serkan Berkemİnsan Davranışları konu başlığını takip etmeye başladı.

İnsan Davranışları

Formatting of continuation data will be changing soon. To continue using the current formatting, use the 'rawcontinue' parameter. To begin u...

Ekim 2014

Serkan BerkemGenel Kültür (Muhabbet) konu başlığını takip etmeye başladı.

Genel Kültür (Muhabbet)

Genel Kültür bilgilerinin derinlemesine incelenebildiği tartışılabildiği uzmanlık ağıdır.

Ekim 2014

Serkan BerkemFilmler konu başlığını takip etmeye başladı.

Filmler

Film, tarihi bakımdan ilkin hareketli resimlerin kaydı ve gösterilmesi için kullanılan bir terimdi. Ancak daha sonra genelleştirilmiştir. Fi...

Ekim 2014

Serkan BerkemVaroluş Hakkında konu başlığını takip etmeye başladı.

Varoluş Hakkında

Düşünmekle başlıyor her şey...

Ekim 2014

Serkan BerkemEğitim konu başlığını takip etmeye başladı.

Eğitim

Eğitim; okullar, kurslar ve üniversiteler vasıtasıyla bireylere hayatta gerekli olan bilgi ve kabiliyetlerin sistematik bir şekilde verilmes...

Ekim 2014

Serkan BerkemKişisel Gelişim konu başlığını takip etmeye başladı.

Kişisel Gelişim

Formatting of continuation data will be changing soon. To continue using the current formatting, use the 'rawcontinue' parameter. To begin u...

Ekim 2014

Serkan Berkemİngilizce konu başlığını takip etmeye başladı.

İngilizce

İngilizce, Amerika Birleşik Devletleri, Anglofon Karayipler, Avustralya, Büyük Britanya ve Kuzey İrlanda Birleşik Krallığı, İrlanda Cumhuriy...

Ekim 2014

Serkan BerkemYemek Kültürü konu başlığını takip etmeye başladı.

Yemek Kültürü

Yemek yapmak bir sanattır. Gelin birlikte sanatımızı geliştirelim...

Ekim 2014

Serkan BerkemKariyer konu başlığını takip etmeye başladı.

Kariyer

İş dünyasında yükselmenin püf noktaları...

Daha Fazla

İlgilendiği KonularTümü

Eğitim

4308 Kişi   643 Soru

Kişisel Gelişim

2051 Kişi   155 Soru

İnsan Davranışları

3807 Kişi   962 Soru

Gerçek Hayat

836 Kişi   102 Soru

Girişimcilik

3655 Kişi   361 Soru

İngilizce

788 Kişi   107 Soru

Kariyer

653 Kişi   92 Soru

Genel Kültür (Muhabbet)

3640 Kişi   280 Soru

Varoluş Hakkında

2884 Kişi   1061 Soru

Yemek Kültürü

849 Kişi   86 Soru

Kitaplar

3111 Kişi   269 Soru

Teknoloji

1973 Kişi   585 Soru

Psikoloji

2880 Kişi   966 Soru

Filmler

3368 Kişi   192 Soru

Yurtdışında İş

259 Kişi   26 Soru

Yabancı Dil

1027 Kişi   102 Soru

İş Hayatı

2434 Kişi   325 Soru

Sağlık

1120 Kişi   1191 Soru