Bilmek istediğin her şeye ulaş

Bir şişeyi doldururken su seviyesi yükseldikçe ses neden inceleşir?


Ses

Buradaki olay, çok benzer şekilde müzik aletlerinde çıkan sesin tonunu değiştirmek için kullanılıyor. Flütte sesin hapsolduğu hava boşluğunun uzunluğunu, gitarda titreşen telin uzunluğunu değiştirerek vs.

Burada, suya çarpan damlalardan çıkan ses içerideki hava boşluğunda yankılanıyor. Yani şişenin duvarına ve suya çarparak çok sayıda yansımaya uğruyor. Aslında, damlaların çarpması sonucu her frekanstan sesler üretiliyor ama bunlardan birçoğu yansımalar sonrasında yıkıcı girişim, sürtünme kayıpları gibi değişik etkenlerden dolayı zayıflıyor. Ama belli frekanslardaki sesler için yapıcı girişim söz konusu. Bu durumda değişik duvarlardan yansıyan ses dalgaları birbirlerini güçlendirecek şekilde üst üste biniyorlar
(örneğin, yansıyan dalgaların biri belli bir noktadaki havayı belli bir anda sıkıştırıyorsa, diğer yansıyan dalgalar da o anda o noktadaki havayı sıkıştıracak şekilde yayılıyorlar). Bu frekanslara, hava boşluğunun temel titreşim modları diyoruz. Damlaların sürekli ürettiği sesler, bu modları uyarıyor ve güçlendiriyor. Biz de bu modları daha güçlü olarak duyuyoruz. Bu titreşim modları sadece hava boşluğunun şekline ve büyüklüğüne bağlı. Temel kural olarak, bu modlardaki sesin dalga boyu boşluğun büyüklüğüyle doğru orantılı. Yani, su seviyesi yükselip, hava boşluğu küçüldüğünde, dalga boyları da doğal olarak azalıyor. Bu nedenle frekans artıyor; yani çıkan ses daha tizleşiyor. Benzer şekilde, flütte alttaki deliği açarak hava boşluğunun uzunluğunu yarıya indirirsek, o zaman çıkan sesin frekansı da iki kat artacaktır (yani bir oktav daha tiz bir ses üretilir).
  • Paylaş
Sonraki Soru
HESAP OLUŞTUR

İstatistikler

429 Görüntülenme3 Takipçi1 Yanıt

Konu Başlıkları