Bilmek istediğin her şeye ulaş

Diyabet hastaları nasıl beslenmelidir?

Diyabette beslenme alışkanlıklarının düzenlenmesi; kan şekerinizin normale yakın seviyede tutulmasını, hiperglisemi ve hipogliseminin oluşmamasını, kısa/uzun dönemde komplikasyonların ortaya çıkmamasını, sağlıklı kilonuza ulaşabilmenizi ve koruyabilmenizi, çocukluk çağındakilerin yeterli büyüme ve gelişmelerini, gebelik döneminde yeterli ve dengeli beslenebilmelerini sağlayacaktır.

Kişiye özel hazırlanmış bir beslenme programı diyabetlilerin sağlıklı ve kaliteli bir yaşam tarzı gösterebilmeleri için tedavinin temelini oluşturur. Diyabetliler için hazırlanmış olan tek bir çeşit diyet yoktur. Özellikle Tip 2 (Tip 2 diyabetli kişilerin pankreası insülin üretir fakat üretilen insülin hedef dokularda etkili olarak kullanılamaz. Diyabet hastalarının %90’ı Tip 2 diyabetli olup, Tip 1 diyabete kıyasla daha sık görülmektedir) diyabetliler için hazırlanmış iyi bir beslenme planı kan şeker seviyelerini normal düzeylerde tutmaları için çok önemlidir. Beslenme planı, diyabetli kişinin vücut ağırlığını korumaya yönelik(eğer aksi bir durum söz konusu değilse) olmalıdır.

Kan Şekeri Düştüğünde (Hipoglisemi):

Kan şekeri düzeyinin 50 mg/dl veya altında olması durumunda ortaya çıkan bir komplikasyondur. Şeker hastası olan kişinin öğünlerini atlaması, ilaç ya da insülin kullanımını aksatması veya aşırı egzersiz yapması durumlarında ortaya çıkar. Eğer hafif belirtiler varsa 2-3 adet kesme şeker verilebilir veya meyve suyu içirilebilir. Şeker veya meyve suyundan sonra ise küçük bir ara öğün yapılmalıdır(peynir-ekmek gibi).
Kan Şekeri Yükseldiğinde (Hiperglisemi):
Açlık kan şekeri normalde 70 ile 110 mg/dl değerleri aralığında bulunmaktadır. Kan şekerinin olması gereken aralıktan daha da üst değerlere çıkması durumunda, özellikle de 200 mg/dl’nin üstünde olduğu durumlarda hiperglisemi görülmektedir. Nedenleri; aşırı yemek yeme, stres, hastalık ve ilaç alımındaki aksaklıklar olabilir. Ağız kuruluğu sık idrara çıkma, halsizlik gibi belirtiler görülebilir.

Beslenme Planı Nasıl Olmalı?
  • Karbonhidratlar: Toplam alınan günlük kalorinin yaklaşık %50-60’ı karbonhidratlardan sağlanmalıdır. Lif oranı yüksek, rafine olmamış, kepekli ekmek, kepekli pirinç, kepekli makarna, kuru baklagiller gibi kompleks karbonhidratlar tercih edilmelidir. Karbonhidrat içeren besinler, kan şekerinin daha düzenli yükselmesi için protein içeren besinlerle alınmalıdır. Kabuğu ile yenebilen meyvelerin soyulmadan yenilmesi, kan şekerinin hızlı yükselmesini engeller. Aynı şekilde daha fazla lif alınabilmesi için meyvenin suyu değil meyvenin kendisi tüketilmelidir. Zengin karbonhidrat kaynağı olan çay şekeri, şeker ve şekerlemeler, reçel, pekmez, bal, çikolata, dondurma, helva çeşitleri, hazır meyve suları, şekerli kurabiyeler, tatlılar gibi yiyecek ve içeceklerin içindeki şekerler vücudunuzda hızlı bir şekilde glikoza çevrilerek kana geçerler ve kan şekerinizde ani yükselmeler meydana getirirler. Yüksek kan şekeri sağlığınız için arzu edilen bir durum olmadığından bu tür yiyeceklerin diyetinizde yer almaması gereklidir. 1 gr karbonhidrat 4 kkal enerji sağlamaktadır. Karbonhidrat tüketiminde dikkat edilmesi gereken diğer bir nokta da glisemik indeksi düşük besinlerin seçilmesi gerektiğidir (Besinlerin kan şekerini yükseltme hızına glisemik indeks denir).
  • Proteinler: Alınması gereken enerjinin %12-15’inin proteinlerden gelmesi gerekmektedir. Protein de 1 gr 4 kkal enerji sağlamaktadır.
  • Yağlar: Günlük alınan enerjinin % 30’u yağlardan gelecek şekilde düzenlenmelidir. Diyabetlilerin beslenmesinde doymuş yağ içeriği yüksek olan yağlar yerine, doymamış yağ içeriği yüksek olan yağlar tüketilmesi uygundur. Sebze yemeklerine koyacağınız yağ miktarını 1 kg sebzeye 4 yemek kaşığı sıvıyağ olacak şekilde ayarlamalısınız. Şeker hastalığında koroner kalp hastalığı oluşum riski yüksek olduğundan aşırı yağlı yiyeceklerden uzak durulmalıdır.
Öğün Düzeni Neden Önemlidir?
Diyabetlilerin beslenmesinde en çok dikkat etmeleri gereken konulardan biri de öğün düzenidir. Diyabeti olan kişi öğün atlamamalıdır. Öğün atlamak bir sonraki öğünde daha fazla besin tüketmenize, böylece daha fazla enerji almanıza ve de kan şekerinizin daha fazla yükselmesine neden olur. Kan glikoz düzeyinin normal sınırlarda tutulması için öğün sıklığı ve sayısı önemlidir. Besinlerin 3 ana 3 ara öğünde tüketilmesi en uygun olanıdır. Böylelikle insülin veya ilaç kullanımı daha dengeli olacak, insüline veya ilaca olan gereksinim azalacaktır.

Posanın Önemi
Diyabetliler, günlük beslenmelerinde posa içeriği yüksek olan besinleri tercih etmelidir. Meyveler, sebzeler, kepekli ekmek, çavdar ekmeği, bol tahıllı ekmek, bulgur ve kuru baklagiller posadan zengin besinlerdir. Posa karbonhidrat emilimini yavaşlatarak kan şekerinin hızla yükselmesini engeller. Bu sayede kan şekerinin gün içinde düzenli gitmesine yardımcı olur.
  • Paylaş
Sonraki Soru
HESAP OLUŞTUR

İstatistikler

324 Görüntülenme2 Takipçi1 Yanıt

Konu Başlıkları