Bilmek istediğin her şeye ulaş

Fizikle ilgili uzmanlar aydınlatırlarsa sevinirim: Bir elektronik devre üzerinde gerilim yüklü bir iletken ile yakınında bulunan ve boşlukta hiç bir yere teması olmayan bir diğer iletken arasında elektrik alan oluşur mu, sığa etkilenir mi? Oluşursa bu hangi fizik kanunları ile açıklanabilir?

Kapasitif algılama ile dokunmatik aygıtlar yaygın kullanılmakta. Devrede bir iletkenin kapasitesinin değişimine dayalı bu prensip de benzer şekilde çalışıyor. Devre teorisine göre bir Kondansatörün iki ucu da devrede potansiyeli belli noktalara bağlanır. Biri bağlanmaz ise akım akmaz. Oysa biz başka yere değmeden dokunmatik tuşları etkiliyoruz. Demek elektrik alan oluşuyor. Hangi fizik kanunları bunu detaylı açıklar ? Elektrostatik indükleme bunu açıklar mı ? Sorum Fizik çilere gitsin.Düzenle
Oluşur. Bu, Coloumb, Ampere ve Faraday tarafından gözlenmiş ve Maxwell tarafından bu kuramsallaştırılmıştır. Kapasitör iki levha arasında hava dahil hiçbir madde olmasa da çalışır (tabii daha az sağlam olur).

Daha sonra kuantum teorisi ve standard model ile bunun ışığın boşlukta yayılabilmesinin bir sonucu olmasıyla ilgili olduğunu anlaşıldı (buna Einstein hayalet-işi uzaktan etki diyordu). Foton elektromanyetik kuvvetin taşıyıcısı idi yani kapasitörün levhaları birbiriyle pinpon oynadığını ve birbirlerini itme ve çekme kuvvetinin pinpon topu ile taşındığını düşünebilirsiniz. Burada pinpon topu fotondur.

Aynı sorun boşlukta iletilebilen 3 kuvvet içinde geçerlidir. Elektronmanyetik kuvvet ile birlikte diğer 2 kuvvetin taşıyıcı tanecikleri bulunmuştur. Kütle-çekim kuvveti ise standard modele göre taşıyıcısı bulunamadı yine de bu bilinmeyen tanecik graviton diye isimlendiriliyor. Tabii, graviton diye birşey var mı yok mu bilinmiyor.
  • Paylaş
4

Erhan Küçükgüzel, Ceyhun Bey, yanıt için teşekkür ederim. Erhan Bey size de teşekkürler. Ceyhun beyin verdiği örnekten giderek soruyu somutlaştırayım, görülüyor ki tam ifade edememişim : İki levha arasında elektrik alan oluşur demişsiniz. İki levha arasına potansiyel farkı uygularsak bunun olduğunu biliyoruz. Ancak bir levhada devrenin kendi toprağına göre potansiyel var iken, diğer levha uzayda ise, bağlı değilse, yani bağıl olarak iki levha arasında bir potansiyel farkı uygulamadıysak da elektrik alan oluşur mu ? Biz uygulamasak da bunlar arasında potansiyel farkı vardır ve elektrik alan oluşur diyebilir miyiz ?

Ceyhun Çakar, İletken için potensiyel olması demek, yük dengesizliği var demektir (Bu cisim iletken değilse her zaman doğru değil bir yüke farklı uzaklıkta olan iki yüksüz noktada olabilir. Ama örnek kapasitör olduğu için bunu es geçiyorum). Yani kapasitörün 1. levhasında bir sebebten (pilin - kutbuna bağlı olduğu ve kimyasal tepkimeden elektron geldiği için olabilir) - yük fazlası var demektir. Eğer 2. levha 1. karşısında ama uzayda ise, ilk levha -yükleri ve ikinci levhada bir miktar elektron dış yüzeye yapışır ve iç yüzeyde elektron eksiği olan atomlar yüzünden + yüklenir. Bu durumda potensiyel farkı ikinci levha için vardır ama akım oluşmaz. Bununla beraber akım oluşmaz (Akım tanım olarak elektronların hareketidir. 2. levha'da yol tıkalı olduğu için oluşamaz). 2. levhayı toprağa bağlarsanız, 1. levha elektronları 2. levha elektronlarını itecekdir. 2 levha arasında denge oluşunca akım durur. Ama tabi bu denge durumunda 2 levha arasında potensiyel fark vardır. Bunu görmek için kapasitörün iki ucunu kısa devre yapın (Dikkatli olun kıvılcım atacak).

Kısaca potensiyel, aktarımının iletken bağlantıya ihtiyacı yok. Yüklü cisim çevresinde potensiyel oluşturur. Ama, akımın var. Kapasitör bu manıtğı kullanıyor. Dikkat ederseniz 1. levha elektronları 2.levha elektronlarını iterek 2. levhada akım oluşturuyorlar (Klasik zıt kutuplar birbirini iter kuralı). Ama ideal durumda 1.levhadan 2. levhaya elektron geçmez.

Ceyhun Çakar, DRAM (dinamik RAM; SDRAM dahil) tam olarak doldorulmuş (çoğu zaman 1'i temsil eder) veya doldurulamamış (çoğu zaman 0'ı temsil eder) ucu açık kapasitör kullanırlar. Proatikte uç boş değildir tabii, kapasitör mutlak yalıtkan olmadığı için sızan potensiyel enerji periyodik olarak doldurulur.

Erhan Küçükgüzel, Ceyhun Bey çok teşekkür ederim. Araştırmalarıma diğer kaynaklardan devam ederken sizin anlattığınız gerçeğe de ulaştım. Detaylı anlatım için ayrıca teşekkür ederim. Evet, yüklü plaka, devreye temassız diğer plakadaki zıt yükleri kendine yakın tarafa topluyor ve bu sebepten zıt yükler arasında bir elektrik alan oluşuyor.

Aslında tüm atomlar, moleküller, parçacıklar birbirine temas etmemektedir. Boşluktadırlar. Elektromanyetik alan kuramına göre elektrik akımı oluşur. Elektromanyetik alan kuramına göre açıklanır.
  • Paylaş
2

Erhan Küçükgüzel, Daha açık yanıt verirseniz sevinirim. Devrelerde akım akması için hattın tamamlanması gerek. Oysa devreye bağlı olmayan bir iletken nesneye eletrik alan gidebiliyor diye düşünüyorum. Sizce gider mi ? Yani iki nesne arasında sığa oluşur mu ? Bunu ima eden yazılar var. Ancak internette buna dair yasayı bulamadım.

Erhan Kılıç, Dediğim gibi hiç bir şey birbiri ile temas etmemektedir. Elektronların akımı temas ile sağlanmaz. Elektromanyetik alan üzerinde akması ile gerçekleşir. Ceyhun bey detaylıca cevaplamış aslında.

Güzel soru, Ceyhun çakar arkadaş ta güzel açıklamış sabah sabah birşeyler öğrendik sayelerinde teşekkürler. Minicik bir ek yapmak istiyorum benim gibi konuyu merakedenler için. Sorunun temelini oluşturan kapasitif ekranların etrafında ki elektriksel alan konusunda bir ucu boş bir kondansatör benzetmesi dikkatimi çekti. Ortada kapasitif bir etki var ama kondansif bir etki yok ekranın yüzeyinde gerilim stoklanmıyor insan üzerindeki enerji kullanıyor. Yani ekrana tap yaptığımızda ikinci iletken biz oluyoruz aksi halde ekran filmi yapılınca o minik kapasite etkilenirdi. Soru ve cevabın içerisinde bazı noktaları yanlış anlamış olabilirim tabii : -)
  • Paylaş
Boşlukta elektrik alan oluşur. Teorik açıklamasını Ceyhun Çakar çok güzel anlatmış.
  • Paylaş
Sonraki Soru
HESAP OLUŞTUR

İstatistikler

81 Görüntülenme7 Takipçi4 Yanıt