Bilmek istediğin her şeye ulaş

Kaşıntı nedir? Niye kaşınırız? Kaşınan yeri kaşıdığımızda niçin daha iyi hissederiz?

Kaşıntı
Kaşıntı, deri ve üst deride sonlanan serbest sinir uçlarının uyarılmasıyla duyulan, tırnakların deriye sürtülmesi isteğidir. Kaşıntının sivilceler, yaralar, parazitler, alerji, bakteri, mantar ya da virüs kökenli enfeksiyonlar gibi pek çok kaynağı olabilir. Kimi ilaçlar veya ilaçlarda bulunan koruyucu,renklendirici maddeler de yan etki olarak kaşınmaya sebep olabilir.

Kasıntı Nasıl Oluşuyor?
Kaşıntının nasıl oluştuğuna dair nörofizyologlar, kaşıntı kaynağının derinin üst ve alt tabakasındaki reseptörleri uyarması ile oluştuğunu düşünüyor. Bu reseptörler, özelleşmiş sinir telleri olan "C telleri" aracılığıyla önce omuriliğe oradan da beyin kabuğuna sinyaller gönderir ve sinir iletimini düzenlemede görevli kimyasallar olan nörotrans-miterler salgılamaya başlar.Bu maddelerden en önemlisi "P maddesi" adı verilen ve kan damarlarını genişletip, mast hücrelerini dolaylı yoldan etkinleştiren bir maddedir. Mast hücreleri de derideki şişlik ve kızarıklığa sebep olan histamini salgılar. Bazı alerjik maddeler, mast hücrelerini doğrudan uyararak histamin salgısına sebep olurlar. Histamin de o bölgede kaşıntı hissine sebep olur.

Kaşınmak Neden Rahatlatıyor?
Yapılan bir araştırmada kişiler kaşınınca beyindeki acıyı algılama ve hatırlamayla ilgili bölgelerin aktivitesinin azaldığını saptandı. Kaşıma işleminin yoğunlaşması, beynin bu bölgelerindeki faaliyetini iyice düşürdü. Bu sonuca 13 sağlıklı insanın bacaklarının alt kısmını 30 dakika süresince aralıklı olarak toplam 5 dakika yumuşak bir fırçayla kaşınılması ve beyin MR'larının izlenmesi sonucu ulaşıldı.
  • Paylaş
Kaşıntı, vücudun verdiği bir belirti ve savunma mekanizmasıdır. Ciltte ortaya çıkan bir tür tepkidir. Kaşıntı vücudun herhangi bir yerinde veya tümünde böcek dolaşıyormuş gibi yanma, batma hissini yaratır. Derideki sinirler etkilenerek, histamin adlı bir kimyasal salgılanınca, beyinde kaşıntı duyusunu oluşturur. Kaşıntı bazen bir cilt hastalığı ile birlikte olabilirken, bazen de bir iç hastalığının belirtisi olabilir. Herhangi bir hastalığı olmayanlarda psikolojik olarak da oluşabilir. Uykusuzluğa ve depresyona yol açan, hatta intiharın eşiğine getirebilen bir olaydır. Kaşıntı bir hastalık değildir,vücutta var olan bir hastalığın belirtisidir.

Birçok hastalık kaşıntıya neden olabilir;
  • Barsak parazitleri
  • Diyabet
  • İç organ kanserleri
  • Safra yolu tıkanıklıkları
  • Lösemi ve lenfoma gibi malign kan hastalıkları
  • Böbrek yetmezliği
  • AIDS gibi sistemik hastalıkların gidişi sırasında kaşıntılar ortaya çıkabilir.
  • Kaşıntının en sık rastlanan nedenlerinden birisi deri kuruluğudur.
  • Deride herhangi görünür bir bulgu yoksa; muayene bulgularına göre kansızlık, karaciğer ya da böbrek hastalıkları, tiroid hastalıkları, barsak parazitleri olup olmadığı hakkında incelemeler yapılır.
Kaşıntı nasıl oluşur?

Bacağa konan bir sinek gibi herhangi bir dış etkenin, derinin üst ve alt tabakalarında bulunan bazı reseptörleri harekete geçirdiği bilinir. Bu reseptörler,özelleşmiş sinir telleri olan C telleri aracılığıyla önce omuriliğe oradan da beyin kabuğuna sinyaller gönderir. Bunun sonucunda bacağımızdaki sineği fark eder ve beyin kabuğunun elimize gönderdiği emirle sineği bacağımızdan kovalarız. Fakat ne kadar uyarı gelirse gelsin, bacağımıza konmuş olan sineği fark etmediğimiz de olur. Bunun sebebi o anda ilgimizi başka şeye yöneltmiş olmamızdır.

Kaşınma hissi, kaşınma eylemini gerçekleştirdikten sonra ortadan kalksa da bazen kaşındıkça, kaşınma hissi daha da artabilir. Bunun nedeninin beyindeki ağrı ve aynı zamanda tekrarlayan davranışlarla ilgili bir bölgedeki aktiviteyi artırdığına bağlamışlardır.
  • Paylaş
Sonraki Soru
HESAP OLUŞTUR

İstatistikler

1376 Görüntülenme3 Takipçi2 Yanıt

Konu Başlıkları